Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 1
" do jedności z Kościołem skłaniała. Święci na Rusi obydwóch obrzędów, Jacek, Konstancya, Parascewia, Michał i inni, gasnące u niej utrzymywali chrześciaństwo. Lecz najwyżej chrześciańskim duchem stała nadwiślańska Polska. Dlatego sprawiedliwie i nad wyraz dobroczynnie została..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 2
" LESZEK CZARNY 1279. Od dawna przez Bolesława Wstydliwego na następcę przeznaczony, Leszek Czarny, książę sieradzki, syn Kazimierza kujawskiego, powszechnie był nielubionym. Bunt przeciw ojcu pozbawił go był szacunku, niemieckie obyczaje przychylności szlachty. Nosił się on nawet..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 3
" Kozieja i Kabatyna " z wojskami. Trabus Litwinów swych przyłączył " i tuk poszedł z synom Jerzym. Brat jego Mścisław i Włodzimierz (wołyński) szli poniewoli " z rozkazu hana. O dwie mile od Sandomierza, u wsi Goślice, stawili się im z małym pocztem wojewodowie: Piotr krakowski i Jan..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 4
" zwaśnione. Nowy książę krakowski przyznał wdowie książęcej prawo założenia klasztoru i uposażenia go swoją ziemią, poczem w przytomności księcia i księżny, w obec niezwykłej liczby zakonnego i świeckiego duchowieństwa, tłumnie zgromadzonych panów i szlachty, ogłoszony..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 5
" Klary, ustanawiajcie w nim pewną liczbę osób, mianowicie ksienie ze zgromadzeniem i konwentem sióstr, aby wyrzekłszy się popędów własnej woli, służyły Panu w bojaźni we dnie i w nocy, i kroczyły przed nim w świątobliwości i prawdzie, zaprzawszy się siebie i świata, przez..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 6
" w obec przemożnego pana Leszka, prześwietnego księcia Krakowa, Sandomierza i Sieradza, który jawnie oświadczył, iż możemy uczynić; sprawiedliwie darowiznę rzeczoną, i który także pieczęcią swą umocnił kartę niniejszą. W roku pańskim 1280... w obecności świadków..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 7
" czności bo trudniejszą do spełnienia okazuje się... zasługa wdowy książęcej. Przyniosła ona rozliczne całej przyległej krainie dobrodziejstwa. Jednem z głównych było przejście zapisanych klasztorowi włości sandeckich zpod prawa książęcego w swobodę dóbr kościelnych,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 8
" światłokręgiem świętych, który uwieńczył wniebowziętą patronkę polską (1)." (Litwa) Popieranie Lwu halickiego w nieszczęśliwemi wdzieraniu się jego na stolicę krakowską, ostatnią było czynnością Trabusa, wielkiego księcia litewskiego. Umarł roku 1280 bezpotomnie...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 9
" którzy wpływając na wybór wielkiego lisięcia czyli mając prawo podnoszenia go na tron, musieli potrafić w wyjednaniu sobie przywilejów, które mniej więcej znaczącemi pozostały w następnych czasach, stosownie do zdolności osób panujących. " Dowolne to i bezzasadne przypuszczenie...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 10
" (Szląsk) Po zwycięztwie nad Lwem halickim, gdy wrócił do Krakowa, Leszek wśród pokoju niespodziewanej uszedł matni. Henryk IV wrocławski, niesłusznie dobrym i rzetelnym przezwany, który przed kilką laty zdradzieckiego uwięzienia od stryja swego Bolesława Łysego lignickiego był..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 11
" (Pomorze) I Mszczug pomorski wrócił skwapliwie ze Szląska do księztwa swego, przez Krzyżaków powiat po powiecie zajmowanego. Wprowadzili ich zapisami w posiadanie udziałów swoich stryjowie jego Sambor i Racibor i brat Warcisław. On sam niektóre im ziemie dawniej był zapisał...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 12
" z krewnym jego Bolesławem, synem Ziemowita księcia kujawskiego na Dobrzyniu, posiłkował. Trudno prawdziwej dojść przyczyny niezgody. Kronika wołyńska Bolesława wini a o Konradzie mówi jakoby wierności szlachty swej pewnym nie był. Włodzimierz prosił Jerzego syna Lwa, by wojowników..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 13
" dwóch ubitych w rozgonię. Jeden Prusin, a drugi dworowy sługa, ukochany syn bojarski Michalewicz, imię mu Roch. " Gdy szły pułki mimo Sochaczewa, ze trzydziestu ludzi najechało wieś. " Uderzył na nich Bolesław... drużyna rzuciła się w ucieczkę, lecz ci dwaj nie pobiegli. Prusin..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 14
" na niego Litwę. Gdyż w czasie wojny Lwa o stolicę krakowską " kiedy Leszek wziął Przeworsk i Lwów, Lachowie wojowali w Brześciu po Kryznie i wzięli dziesięć wsi. Brześcianie gnali za nimi. Lachów było 200 a Brześcian 70, i wojewoda Tytus, głośny męztwem na wojnach i łowach......"

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 15
" w Mielnicy, posłał mu ojciec powiedzieć: " Nie chodź z Litwą. Ubiłem księcia ich Wojsiełka, mścić się zechcą ". Usłuchał Jerzy ojca, wojsko tylko swoje zostawił. Wraz z Litwinami wzięto Sochaczew, Płock spalono, wiele ludu wymordowano i uprowadzono. Litwa gdziekolwiek przeszła,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 16
" przewiduje Kościoł. Nie poganom ku dobremu, lecz chrześcianom ku złemu, ułatwiły drogi. Nie Trojdena od najazdów powściągnęły, lecz Konradowi dzikie tłuszcze Litwinów w posługę dały na Lechią. Trojden mnożył się na rabunki. Gdzie krew i pożoga w Inflantach czy na Lechii,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 17
" czynił:, pokrzepia go sen proroczy i pomimo niebezpieczeństwa dróg nieznanych w leśnych i bagnistych stronach, za Narwią dodania najezdców. Litwa szykuje się do bitwy za powodem Jadźwingów " ludzi przedziwnie śmiałych ", pierwsze uderzenie wstrzymuje. Ale więźniowie, chorągwie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 18
" jednał umysłów. Dowmunt niepodległe, panujący w Połocku, porę cło zrzucenia brata ze stolicy litewskiej osądził być sposobną. Zamordował go zdradziecko przez nasłanych siepaczy, i z Połoczanami poszedł na Kernów. Od dawna już właściwa Litwa nie rządziła sobą. Po zabiciu..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 19
" niła. Acz poganin, czyjaż by zarządów jego mogła hyc przewaga, jeśli nie tych którzy panowanie mu dali ? Owych Połoczan którym wschodnia część Litwy hołdowała niegdyś, do równości przypuszczonych, lecz zawsze od zwierzchnictwa usuwanych starannie. Trzeba jeszcze było wieku..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 20
" kało świetne w Kernowie przyjęcie. Dymiły ofiary bogom, ubóstwiające młodego księcia rozlegały się pieśni. Już zwycięzca zrzucił był zbroję.. Stanął wśród tłumu w ubogiej mniszej swej sukni. Skinął na milczenie, i uczył w długiej mowie, iż jedynemu żyjącemu Bogu,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 21
" dzeniu onego różniła się w dwóch tych domach, jeden go mając za szczerolitewski, drugi za przybyły z zamorza, tożsamość kształtu i nazwy, pokrewieństwa domyślać się każe. " Lutawor, wojownik morski, właściciel i odnowiciel dziedzicznego grodu Ejragoła, w roku 1262 po śmierci..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 22
" nieśmiertelny, bo gdzie padł rycerz, zastępował go z Lechii lub Niemiec rycerz drugi, krzyżowemi wyprawami od czasu do czasu wspierany, wszystko tratując, posuwał się w głąb puszcz niedostępnych dotąd zwolna, lecz niewstrzymanie. Daremnie, doznając u siebie pożog i rzezi, które..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 23
" iż pomimo oczywiście grożącego wytępienia, żaden z najdzielniejszych książąt, w jednę całość dla wspólnej obrony zlać ich nie był w stanie. Ztąd Litwa w pobratymców bogata, osamotnioną jednak była. Krocie zaludniających puszcze jej zbiegów wciąż na luźne rabownicze..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 24
" Wstrzymanie dotąd Tatarów na granicach Litwy niespodzianem było szczęściem. Od północy zbliżało się. zniszczenie równie pewne. Zakon Krzyżaków z powołania swego przeznaczonym był do wstrzymywania i czynienia niepodobnemu napadów, które wynikają z wyobrażeń bałwochwalstwu..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 25
" Prędzej czy później zagłada Litwy między krzyżackiem a tatarakiem, państwem, zdawała się. niechybną. Z domu Lutawora wyszedł mąż, któremu dano było odwrócić smierć przeobrażeniem. Orle Gedymina oko dojrzało prawdziwą niebezpieczeństwa przyczynę, zasklepienie w sobie, i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 26
" pojęć wyższych sposobniejszy, obyczaje łagodniejsze. Nie zniszczyło skarbów tych pokolenie wskazanym przez Gedymina torem idące, dato się im rozkrzewiać swobodnie, stare zabobony podkopywać stopniowo, szersze widokręgi rozświecać. Zjednoczenie naprzód polityczne, w miarę..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 27
" potomków ich nie wróżyło. Wszystko na Litwie dawnym szło nałogiem. Pelus, syn zabitego Dowmunta, współzawodnik do wielko-książęcej stolicy, zwyciężony, po krótkich rozruchach uszedł do Krzyżaków. Witen na Polskę puścił zagony. W dzień Śgo Franciszka w Krakowie, zgromadziła..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 28
" patrzeć na nieszczęście narodu. Wnet wojsko Leszek na dwa skrzydła zszykował, jedno Żegocie, wojewodzie krakowskiemu, drugie Januszowi, wojewodzie sandomierskiemu jakoby w dowód przebaczenia niedawnej zdrady powierzył. Janusz ufności Leszka nie zawiódł; zmył męztwem plamę..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 29
" nim wszystko na obronę swą wypowie i wyrok zapadnie, zbrodnią jest nie karą. A cóż dopiero ojciec z ramienia Chrystusowego? Kanonicy krakowscy, lubo ciężko przez biskupa obrażeni i spory z nim wiodący, ubliżenia Kościołowi w osobie jego obojętnie nie znieśli. Skargi do Stolicy..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 30
" Nieszczęściem Rusi była ciemnota. Konstantynopol z którego światło brać miała, ciemniał sam z dnia na dzień. Owa Grecya tak w sporach teologicznych zaciekła, tak dowcip na rozbieranie prawd nadrozumowych ostrząca, rozumowi dostępne zapominała stopniowo. Cesarze podnoszący na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 31
" trwała, oprócz dobrodziejstwa nieomylnego kierunku, miała jeszcze chociaż uboczne, przez stosunki z duchowieństwem łacińskiem korzyści światła, z żywego Piotrowej Skały źródła, dla wszystkich wiernych tryskającego. (Bezpośrednio mieć go nie mogła dla istniejących zawsze..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 32
" w dziejach, żyła żona jego, błogosławiona Konstancya. Za zezwoleniem męża, założyła klasztor Dominikanów we Lwowie, ażeby ludowi opowiadali słowo Boże, które jedno jest dla wszystkich w Kościele powszechnym obrzędów. Sama na dworze swoim opowiadała je przykładem. Córka jej..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 33
" (Sprawy kościelne) 1283. Usnął już był w Bogu świątobliwy Cyrylli II, metropolita kijowski. Nie widział nowego oderwania wschodu od Kościoła. Po śmierci cesarza greckiego Michała Paleologa, następca jego Andronik zmusił do zrzeczenia się patryarchalnej godności, głównego..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 34
" żnemi uznać, zbrodnia więc byłaby bez celu. Milczenie książąt pokrewnych w wieku, w którym tyle było rodzinnego wspólnictwa, za Przemysławem też przemawia. Pojął później Ryxę córkę Waldemara, króla Szwedzkiego, inni mówią Małgorzatę córkę Alberta, margrabiego..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 35
" Nie płonne były o Tatarach słuchy. Han Telebuga od Wołgi zmierzał ku Lechii. Przybył do koczowiska Nohaja na dolnym Dnieprze, i była między nimi niezgoda. Posłał zadnieprskim i wołyńskim książętom rozkaz by szli z nim na wojnę. Gdy przyciągnęli zadnieprscy, poszedł z nimi na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 36
" lodzie wyżej Sandomierza. Przystąpił do grodu, lecz nic nie mógł zrobić (ani chciał:, bez wątpienia. Nie było mu korzyści rozszerzania tatarskiego państwa). Wojował ziemię i stał na niej dziesięć dni. Telebuga szedł ku Krakowu lecz z Torżka wrócił, wieść bowiem przyszła,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 37
" czajowi, ogromną sumę wyliczyć sobie kazał, której gdy nie płacono, z dóbr katedralnych powyganiawszy zastawniki i dozorce, własnych tam urzędników do wybierania podatków ustanowił. Biskupowi przez ludzi poważnych i osobiście proszącemu, hardo się odgrażał, a gdy nań..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 38
" niemieccy wciskają się do Polski, wsie i inne miejsca dawniej przez Polaków posiadane zajmują, i czynszu z nich pogłównego, czyli grosza Śgo Piotra przez Polaków składanego płacić nie chcą. Tak więc Kościoł rzymski, pozbawiony jest służącego mu prawa, i na zawsze pozbawiony..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 39
" książąt, wyparcie materyalne Lechitów przez Teutonów. Już nie puste pola tylko zaludniali oni przychodniami. Napełniali wsie i miasta ludźmi, korzenia w ziemi nie mającymi, którzy wszystkiego z ręki księcia wyglądając, woli jego wyłącznie oddani byli, a ztąd łaski jego i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 40
" skim językiem nie zastąpił. W głębi jednak, jeden i ten sam tkwił grzech. Piastowicze szląscy i Rurykowicze szukali oparcia władzy na sile obcej, wrogiej narodowi, który im był powierzony, i w zachceniach samowładztwa czy chciwości, używali jej pomimo niego, a nawet przeciw niemu...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 41
" ze skargą na sobór w Lugdunie zebrany. Lecz Henryk " już był pierwej... potwarzami uszy synodu przez posły ubiegł (1) ", i zdjęcie zakazu kościołów otrzymał. Biskup Tomasz II gwałtownego musiał być usposobienia, ponieważ przezwano go Furiosus. Z tego powodu może nic na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 42
" albo szkodę wziąć miało. Obłóczy potem na się ubiór święty biskupi, niektórym kapłanom właśnie jako do mszy Śtej odprawowania oblec się każe, i tak okazały, z poczesnym orszakiem onym z miasta wyszedłszy, ku nieprzyjacielskim postępuje taborom (1). " Znad krew owych dobrych i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 43
" onejże część dziesięcin właścizny swej nadaje... I Henryk kościoł Krzyża Śgo na wyspie wrocławskiej założył, kapitułę przy nim osadził i przychodami dostatecznemi opatrzył. A co większa, nie mając potomka żadnego, samo miasto Wrocław ze wszystkim powiatem kościołowi i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 44
" Księztwo poddano. Leszka w Krakowie opuścili rycerze, przychylni jego nawet i dworzanie ujeżdżali z obawy by im za zdradę nie poczytano " gdyby od zgodnego wszech stanów zezwolenia stronili ". Jedni nikczemnie oszczędzali siebie, drugim przykład biskupa krzywił sumienie. Mieszczanie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 45
" na głowę u wsi Bogucice nad Rabą, liczniejsze wojsko rokoszan pobił i zmusił do ucieczki Konrada, obawiającego się zdrady w niepowodzeniu od senatorów, którzy go powołali. Mogli mu wiarę złamać, jak ją Leszkowi złamali. Leszek, Węgry i Połowce szczodrze udarowane odprawił,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 46
" na los narodu własnego wpływać nie wiele mogą, godzi się na zakon przejść ostrzejszy, w którym trudu, poniżenia, boleści więcej; ramię przydać bratnie do ramion znużonych, łzę do ich łez, do ich modlitw modlitwę. Lecz zjałowienie udziałem jest małodusznych zamieniających..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 47
" sy obdarzone zostamy. To jest ażeby wszyscy ludzie wolni i niewolni czyli przypisani (1) używali swobód jakie osadnikom przypisanym świętej stolicy krakowskiej z dawien dawna służą. Kasztelanię pustkowiecką uwalniamy od stróży, stanu, powozu i od wszystkich innych służebności,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 48
" następców naszych, stale i wiecznie dotrzymywać... dopóki rzeczonego ojca (biskupa) i kapituły jego stałość ku nam, wedle sprawiedliwości dotrwa. Ten zaś ojciec nasz biskup i pan, widząc życzliwość naszę ku niemu i kościołowi jego, rzeczone 3000 grzywien srebra z łaski swej i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 49
" zdołał, na nieosłonionych pancerzem piersiach przypiął krzyż po raz drugi, z nim trzech synów, dwóch synów Henryka IIIgo, króla angielskiego, i co było szlachetniejszego z rycerstwa Francyi, Anglii i Hiszpanii. Na pokrycie kosztów wyprawy, w całem chrześciaństwie zbierano..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 50
" największe wojny domowe teraz i dawniej prowadzone, i przez częste pogan napady, żałośnie spustoszonej. " Legat zmniejszył summę do 700 grzywien. I Leszek na pogany krzyżem się oznaczył. (Litwa) Warowali się Litwini od Krzyżaków. Od morza Bałtyckiego wzdłuż granic pruskich do..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 51
" wstali Prusy na Skomunta iż źle położoną ufnością, tak wielkiej byt klęski przyczyną, i zmusili do ucieczki na Litwę. Jakie dalej przechodził koleje, nie wiadomo. Lecz wkrótce zjawia się jako chrześcianin, stronnik Pelusa, i z nim razem uchodzi do Krzyżaków, gdzie go łaskawie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 52
" sowie Litwinów to Krzyżaków na rzeź wystawiali. Do zbójeckiego życia od wieków nawykli, nie mogąc już napadać chrześcian, za pierwszem panów swych wskazaniem zwracali się na pobratymczą Litwę z równąż zaciętą namiętnością, jakiej dopiero przeciw Krzyżakom dowodzili. "..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 53
" iż Krzyżacy nawet rzeczywistości pazedsięwzięcia nie dowierzali zrazu. Kiedy Dowmunt w Pskowie przed gniewem Narymunta ocalenia niegdyś szukał, i z pomocą Pskowian Połock brał w posiadanie, Pelus młodzieniec chował się u wuja swego Pielasa w księztwie Nalszczańskiem. Po zabiciu..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 54
" Erdziwiłłowicz? czyli inny? — niepewna. Roku 1287 Witen wojsko swe rozdzielił, część na Inflanty, część na Lechią wyprawił. W dzień niedzieli, kiedy się lud okoliczny świątecznie zebrał, wpadli Litwini do Dobrzynia, Ziemowita mazowieckiego dzielnicy; spalili, 11, 000 jeńca..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 55
" rągwie na Mazowsze obrócił, ubocznemi drogami wtargnął, mieczem i ogniem spustoszył i złupił. " Od onegoż czasu zaraz pierwsze go szczęście odbiegło... aby mu bez pomsty nie szło Boga i ludzi zdradzać, a pod kształtem pobożności, sierdzistość swoję wywierać (1). " Na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 56
" mierz. Dobywania zaś klasztoru Świętego Krzyża udało się Rusinom odradzić hanowi. Przypadli do Krakowa. Stracili trochę ludzi w pokuszeniach o zamek i odstąpili. Lecz dowiedziawszy się iż Leszka nie ma, bezpiecznie się po całej okolicy rozleli. Wsie i miasteczka poszły na łup i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 57
" silny, a nie mam dzieci. Daję tobie ziemię moję wszystką po mojej śmierci, przy carach (tatarskich bez których zezwolenia, mocy by rozporządzenie jego nie miało ) i przy ich racicach (baskakach). " Mścisław uderzył czołem. Uwiadomił też Włodzimierz drugiego stryjecznego brata Lwa..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 58
" i spletli jakoby rozporządzał już obiecaną mu ziemią, miasto Wsewołoz darował, i wsie rozdawał bojarom. Przykro to było Włodzimierzowi. " Leżę w boleści, mówił, a bratni ból dodaje do bolu. Jam żyw jeszcze a on rozdaje grody moje i wsie. Mógł by po mojej śmierci. " Posłał..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 59
" dzie jak się podoba Bogu i tobie. " — Rozkazał Włodzimierz pisarzowi swemu Chodorkowi pisać: "W imię Ojca i Syna i Świętego Ducha, za modlitwami Bogarodzicy, czystej dziewicy Maryi i Śtych Aniołów; — ja książę Włodzimierz, syn Bazylego, wnuk Romana, daję ziemię moję..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 60
" Bóg da wzrość, abym ją wydał jak córkę moję rodzoną." — Urządziwszy wszystko z bratem, pojechał Mścisław do Włodzimierza, gdzie zgromadził bojary i mieszczany, Niemcy i Rusiny, i pismo nadawczo czytać przed nimi kazał. Biskup Ewscheni błogosławił go krzyżem na panowanie we..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 61
" rozesłał wici na pospolite ruszenie. Oparła się rozkazom szlachta krakowska i sandomierska, dla zniszczenia kraju przez Tatarów. Rycerstwo Sieradzkiej ziemi, która mniej w ostatnim napadzie ucierpiała, przez Mateusza z Kalinowa herbu Zaręba, wojewodę swego prowadzone, wkroczyło do..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 62
" dziwszy się z nim o wielu rzeczach, wyszedł, a Włodzimierz posłał mu w darze konia swego dobrego. Obiadował potem i pojechał na Włodzimierz do Łucka. Nie zastał tam Mścisława. Bawił on w pobliżu, w miejscu zwanem Gaj, pięknem ku widzeniu, pełnem budowli i cerkwi przedziwnych...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 63
" dzili?" pytał. Odpowiedzieli: "My ciebie nie sprowadzali, nie posyłaliśmy po ciebie. Ale głowa nam Kraków, tam są wojewodowie nasi i bojarowie wielcy. Jeśli będziesz panował w Krakowie, to i my twoi " — Gdy tak rozprawiali, okazało się wojsko na polu. Mniemał Konrad iż wyprawę na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 64
" nie chciał. Obruszył się na podstęp. Przez wiernego sługę swego Radszę, Mścisławowi powiedzieć kazał: " Synowiec mój Jerzy żąda Brześcia odemnie. Nie dułem, i ty nie dawaj. " Wziął do ręki słomy z pościeli: " Ani wiechcia po śmierci mojej nie daj nikomu. " — Mścisław..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 65
" chło zrozumiał iż nadaremne luki. Zebrał wszystkie kosztowności swoje, złote i srebrne pasy ojca i własne, wielkie srebrne naczynia, kubki złote; kazał je stopie na grzywny i między ubogie rozdzielił. Rozdał też ubogim stada swoję, tym zwłaszcza, którzy konie na wyprawie z..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 66
" w grobie ojca. Księżna odprawiła obrzęd zawodzenia, który w niektórych częściach Podola i Ukrainy lud chowa dotąd. Stała u grobu, bezustannie płakała, i wyśpiewując głosiła swe żale i cnoty zmarłego. " Carze mój błogosławiony, mówiła, sprawiedliwie na chrzcie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 67
" chociaż sam uginał się pod niedolą, której nie przewidywał końca. Legł w grobie zbolały ciałem, bardziej zbolały duszą, bez pociechy i nadziei, jeno w Bogu. Do modlitw Konstancyi, do wyrzeczenia Świętosławy, długa męka jego dołączyła się na okup Rusi. Czuła to Ruś. Czciła..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 68
" osiadły, którego hordy od czwartego już wieku na zachód wędrowały, a w szóstym Słowian Moczy i zawojowały. Mowa Słowian podbitych wyrobiona pod wpływem turańskiego języka podbójców, jest to tak nazwane bułgarskie narzecze, na które dla króla Bogorysa tłumaczyli pismo święte..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 69
" pochlebiłem to miano mniemali być dla książąt. Ztąd gdzie niegdzie od czasu tatarskiej niewoli, znaleźć je można w kronikach kościelnym językiem pisanych. Księżna Olga zwie męża swego carem. Była ona z Rurykowiczów zadnieprskich, u których tatarszczyzna przyjmowała się..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 70
" kupa wlodzimierskiego do Lwa z zapytaniem: " Skarżę się Bogu i tobie, boś mi brat starszy. Powiedz szczerze, czy wolą własną czy z rozkazania twego usiadł syn twój w Brześciu ? Jeśli z rozkazania twego, oznajmiam ci a nie taję iż posiałem po Tatary, i sam się uzbrajam. "..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 71
" ścianom upatrują. Karał Bóg, lecz nie za zbrodnię, której nie było. Iluś ponosiła nieuchronne skutki samolubstwa Daniela, który dla utrzymania się na Haliczu przeciw Rościsławowi i własnym bojarom, poddał ją Tatarom. Raz w jarzmie, odmówić żołnierza i podatku, ba! samej się..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 72
" obowiązek wzajemnego bezwzględnego w pomaganiu jej poświęcenia. Nadto były słabe związki ześredniające siły książąt jej w Krakowie, by na wielkie przedsięwzięcie rugowania Tatarów z Halicza zdobyć się jeszcze mogła. Nie przyszedł czas. W oczekiwaniu lepszej przyszłości,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 73
" swego, i kamienia na kamieniu nie zostawił z nich w Brześciu, Kamieńcu i Bielsku. Zjechał tam Mścisław, załogę osadził. Główni podmawiacze umknęli do Jerzego, który był przysiągł iż ich nie wyda, reszta mieszkańców przyjęła go bez oporu. Mścisław śmiercią nikogo nie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 74
" dzielącego... Utracił tę posadę Władysław IIgi gwałtownem z bracią młodszą i poddanymi postępowaniem. Potomkowie jego, gdy naród przelał panowanie na Bolesława Kędzierzawego, widząc nieskuteczne usiłki swoje w dopięciu straconych praw ojcowskich, sami się onych po kilkakroć..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 75
" Kazimierza Sprawiedliwego przez Konrada pochodzący, tylko że z brata młodszego, Ziemowita zabitego " w napadzie Trojnata i Swarna " który był bratem Kazimierza kujawskiego, oba synowie Konrada. Trwała też jeszcze dzielnica książąt wielkopolskich w Przemysławie idącym od Mieczysława..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 76
" STOSUNKI KRÓLESTWA CZESKIEGO Z CESARSTWEM Dla zrozumienia późniejszych w Lechii wypadków, rzućmy okiem na sąsiednie Czechy, a mianowicie na stosunki ich z cesarstwem. Czesi osiadając koło piątego wieku na ziemi celtyckich Boemów nie zastali jej pustą. Zamieszkaną była przez..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 77
" Ścisłość ta wyłączna między swoimi, nie pociąga wcale za sobą nieuznania szacownych zalet innych narodów i odmówienia należnej im miłości, jest tylko skupieniem jednostek w jednę całość, tem właśnie co istnienie narodu jako narodu stanowi. Aby jako naród miłować i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 78
" najdawniejszych czasów nieprzyzwoite z nimi widzimy spoufalenie. Jak granice nachodźcom niemieckim, tak wszystko im do wnętrza otwarte. Wszystkich spraw pierwszymi są powiernikami, każdy niezadowolony książę do nich zbiega, na dworze ich latami gości, długie służby u nich jakby u..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 79
" w zwykłym porządku rzeczy, świeckiej ich woli. Płaciły one grosz Piotrowy w ilości do jakiej zobowiązały się same, i pod szczególnem jej były czuwaniem. Stawały się jej własnością, ztąd państwo kościelne nabywało świeckiego, przez wszystkie inne państwa uznanego prawa,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 80
" jem nie do niego lecz do państwa kościelnego należącym. Mógł 1200 roku pisać do legata swego w Polsce, by pod klątwą, nikomu obcemu ani nawet cesarzowi nie dopuścił ziem jej w lenność z ręki swej puszczać. Było to bowiem upomnienie się prawne o kraj, który własnością będąc..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 81
" też i rzeczpospolita chrześciańska rozumiała. Dwaj pierwsi cesarze z wyznaczonej sobie kolei nie wystąpili. Karol Wielki pogaństwo gromił, lecz ani on, ani Ludwik Dobrotliwy nie przyznawali sobie kuli ziemskiej własności. Później, gdy prawnicy i dworacy źródło łask w wygrzebywaniu..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 82
" zagarnienia cudzego dobra jak wszelki inny śmiertelny, co jak wszelkiemu innemu śmiertelnemu nie zawsze się udawało. W najpomyślniejszym dla niego razie, wszechdzierżenie jako prawo i oręż nadal i przykład innym mocarzom, nic nie zyskało. Przyszło do tego iż zmuszeni byli używać go..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 83
" których własność miała tak dalece niezaprzeczona, iż wielokrotnie bez niczyjego oporu udzielała z nich książętom w ciężkich dla kraju latach dochodów, których by inaczej tknąć nie byli w prawie. Nie wdzierała się do własności jednostek ni ludów. Który więc nie chciał..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 84
" słała zamiast korony mitrę książęca, czyli uznanie samoistności narodowej, którą, pod zwierzchnictwem cesarstwa zachowywali Czesi. Stałego nawet pragnienia niepodległości trudno w nich było dopatrzyć. Po dziesięć i dwanaście lat trwały wojny o pozbycie się dani. Zaledwie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 85
" pierworodny przyrody człowieczej, silą nadprzyrodzoną niedźwignionej, na zasadzie niewoli budowano: niewoli ilockiej, rzymskiej, murzyńskiej, różne przybierającej na gromady podziały i nazwy, zawsze niewoli całego narodu, krom garstki w dwór królewski lub rzeczpospolitę urządzonej...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 86
" mienia, życie jego w każdej chwili od woli pana nie zawisło, a wiedział i podbójcy jego wiedzieli, iż przed Bogiem i Kościołem obowiązany jest do posłuszeństwa władzy, w rzeczach jedynie godziwych. Schwytanych tylko w boju długo jeszcze niewola zostawała udziałom. Tym..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 87
" trwały by długo. Każdej jednostce w razie niepowodzenia godziło by się przejść do obozu wrogów. Wierność narodowi swemu w nieszczęściu byłaby szaleństwem, jak uporne trwanie w przemysłowem lub kupieckiem niekorzystnem przedsięwzięciu, i dla zabezpieczenia istnienia swego..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 88
" chwalę, stały się główną duchową jej potrzebą, a z położenia kraju narażonego na bezustanny północnego i wschodniego pogaństwa nacisk, obrona jej, powołaniem. Miała więc cel, wiedziała dlaczego z rozrządzenia Bożego narodowość jej wśród ludzkości istnieje, dlaczego..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 89
" którego on jest kołem, źródłem, którego on jest wypływem. Ona jedna bowiem przez nieustanny cud nieomylności, spójnią jest z Chrystusem Bogiem, głosu jego odbiciem, łask jego i siły skarbnicą. Kto ze Stolicą Apostolską nie trzyma, nie trzyma z Kościołem; kto nie trzyma z..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 90
" aby ich. książęta były niczem w cesarstwie. W miarę ich tam znaczenia, nikła udzielność narodu. Odtąd coraz niżej słali Przemysławicze biedny naród pod stopy cesarzy. Roku 1097 Brzetysław IIgi jedzie do Regensburga, wbrew Stolicy Apostolskiej, przedstawia cesarzowi Henrykowi..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 91
" Roku 1100, Henryk Vty zwołuje sejm czeski, i między współzawodnikami do stolicy, rozstrzyga. Roku 1126, cesarz Lotar prowadzi na nią Ottona IIgo z Ołomuńca. Ubiega go Sobiesław Iszy, walną bitwę w wąwozach Kulm wygrywa, i mówi do zwyciężonego cesarza: " Poprzednicy twoi prawo mieli..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 92
" Roku 1153, w myśli osłabienia stronników Stolicy Apostolskiej, cesarz Konrad IIIci Bawaryą Henrykowi Silnemu odbiera i margrafowi austryackiemu ją daje. Od następcy jego Fryderyka Rudobrodego, Henryk Lew, Silnego syn, zwrót ojcowizny swej otrzymuje. Władysław IIgi czeski,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 93
" Gdy na sejmie w Pradze, nowy król o konieczności wywiązania się. z przyrzeczenia, i o zamiarze ciągnienia na wyprawę włoską nadmienił, wyrzucano mu śmiało, iż rzecz tak ważną bez wiedzy stanów postanowił. " Nie zmuszam nikogo, odpowiedział król. Za udzieloną mi dostojność,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 94
" scy, cesarz grecki, han tatarski, chiński, i t. d. są mu poddani i każdego z nich niepodległość nieprawnem jest przywłaszczeniem. Lecz nic wszyscy uznawali jeszcze prawa właścicielstwa każdego w szczególności domu, pola, i t. d. Fryderyk na sejm do Ronkalu czterech owych nauczycieli..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 95
" prawem, ponieważ złożył w nim naród władzę swoję. Cokolwiek więc postanowi cesarz lub rozkaże listem czy wyrokiem, staje się prawem natychmiast. Przyrodzona każe sprawiedliwość, by nagroda mierzyła się pracą. Obarczony trudem opieki wszystkich, słuszna, iżby. ś rozkazywał..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 96
" stwa dla uczniów, a mianowicie nauczycieli praw Bożych i cesarskich, a nawet dla ich gońców. Niech się nikt zelżywości względem nich dopuście nie waży, ani odwetu za popełnione zbrodnie lub długi w innych powiatach zaciągnione. W czem odpowiedzialni są rządcy miejscowi. Jeśli ich..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 97
" R. 1173. Władysław II nie odwołując się do cesarza składa koronę i syna swego Fryderyka królem ogłasza. Urażony cesarz Władysławowi, Fryderykowi i innemu jeszcze współzawodnikowi, przez wiele lat więzionemu Sobiesławowi, stawie się przed sobą każe, a znaczniejszym czeskim..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 98
" siłki sprowadza z Saksonii, z Lechii wschodniej i zachodniej, w 60, 000 ludzi pustoszy Austryą i wzajemne spustoszenie na Morawy ściąga. Za bezcześci i rabowanie kościołów wyklina go Aleksander III. Mniemają niektórzy z nowożytnych pisarzy iż, kiedy Rudobrody klęską pod Legnano..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 99
" Oburzają, się panowie. Cesarz katów do sali obrad wprowadzać każe. Panowie zamilkli. Wojną tylko mogł Fryderyk odzyskać księztwo. Skoro się ustalonym uczuł, o przywróceniu Moraw pomyślał. Prowadził wojsko młodszy brat Fryderyka, Przemysław-Otokar. Po krwawej bitwie poddał się..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 4 - strona 100
" zili im biskupów do inwestytyry. Już niegdyś biskup Jaromir poddaństwa królowi czeskiemu odmawiał, a służyć chciał tylko jednemu cesarzowi, od którego wziął biskupstwo. R. 1189 po śmierci Frydryka, Konrad-Otto wolnym obiorem, wyniesiony a przez cesarza Rudobrodego potwierdzony,..."