Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 1
" im większej siły pan Bóg udzielić nam raczy. Dane w Pradze, roku od wcielenia Pana naszego Jezusa Chrystusa 1255. " Tem mądrzej postąpił sobie w tym razie Przemysław-Otokar, iż gniew który składał, był niesłusznym. Bolesław sprawiedliwie odbijał, do Polski z prawa spadającą, a..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 2
" sędziów, aby się rzeczonem prawom, pod miejską wójtów zwierzchnością rządząc, w ludność, przemysł, handel i bogactwo pomnażało. Przed nadaniem Krakowu prawa teutońskiego, widzieć można w różnych przywilejach książęcych pozwolenie tegoż prawa i innym miasteczkom. " Za..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 3
" skarbami cnót i obyczajów zacnych ozdobną, która z natchnienia Bożego, w dniach najgwałtowniejszej potrzeby naszej, udzieliła nam hojnie pociechy, wsparcia ziemskiego, jak o tem dostatecznie przekona co następuje: gdy bowiem czasu złego, za dopuszczeniem Bożem, przez grzechy nasze,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 4
" Wierzytelność, obowiązali się wypłacie summę rzeczoną w swojem miejscu i czasie, szczerze, całkowicie i bez żadnego umniejszenia. Co też uczyniliśmy, dając jej należytą rękojmię naszych przyrzeczeń, i obowiązując się wiernie i uroczyście wypłacić jak powiedziano tak..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 5
" podpory, aby w razie powołania nas przez Boga z więzienia cielesnego w drogę wieczystą, przesławna Pani rzeczona, wsparta pociechą i pomocą przeciw nawałnościom złych czasów, nie wydawała za życia ani po śmierci ziemi rzeczonej, w ręce ludu innego, ani odrywała jej w gniewie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 6
" Bronisza de Brigedi, kasztelanów; Warsza stolnika, Sulisława, koniuszego sandomierskiego, tudzież niezliczonych innych duchownych i świeckich osób. " Uczy nas akt ten piękny, jak wielce w XIIItym już wieku, samowładztwo książąt ograniczone było władzą panów, duchownych i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 7
" dobra na cześć jego poświęcone i swobody kościołom należne, potem, wszelka własność ludzka ogólnie, materyalna czy duchowa, książęca, szlachecka, czy kmieca. Ztąd się powoli wszelkie rozwijały swobody. Własność zobopólna osób w małżeństwie, utworzyła rodzinę dla..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 8
" społeczeństwo; w zasadzie i zwykłym biegu rzeczy, samowładztwa nie było. Nie zarówno się wszystkie swobody we wszystkich warstwach społecznych rozwijały, dla trwającego jeszcze powszechnie w całej wschodniej i zachodniej Lechii zwyczaju chwytania w wojnach ludzi bezbronnych, których..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 9
" ROZDZIAŁ XXV (Halicz) W celu zwrócenia wszystkich sił przeciw Mongołom, Innocenty IVty przez legata swego Velascus zwanego, nakazał pokój bojującym znowu, Beli IVmu węgierskiemu i Otokarowi czeskiemu. Przerwaniem szczęśliwie prowadzonej wojny, utracił Bela, nadzieję zmuszenia..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 10
" do tejże wiary pomnożenia z czujną i pilną troskliwością dążyć nie przestajemy. I aby się to stad mogło wedle pełności pragnienia naszego, przykładamy całej pilności naszej usiłowanie, nie poddając się w tej mierze żadnej niedbałości i wywczasom, i pomnożenie to wszelką..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 11
" pcą Mindowy, — ani z jej datą, 1253. Prawdopodobnie przeszedł natenczas Wojsiełk na obrząd łaciński, w którym Stolica Apostolska dostojność królewską Litwy postanowiła. Zaprzątnione sporami o ziemie austryackiego księztwa, nie zerwały się ościenne książęta przeciw..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 12
" do próśb twych przychylając się łaskawie, Apostolską powagą tobie i następcom twoim pomienione ziemie potwierdzamy, bez jakiegokolwiek katolików pokrzywdzenia, i niniejszego pisma opieką warujemy. " Mindowe przyjął był wiarę chrześciańską jako środek ocalenia. Korzyści jej..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 13
" Apostolskiej woli, panowanie nad częścią Jatwiezkiej ziemi, która się Kazimierzowi kujawskiemu była poddała, przyznawali sobie. Gdy układy z księciem tym dla oporu Stolicy Apostolskiej nie doszły, wpadli na Podlasie i gwałtami, po zwycięztwach Daniela Uciszony lud do nowego powstania..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 14
" mając niebezpieczeństwo, domów rzucać nie chcieli i okupywali się mnichom, którzy zmyślając że moc od papieża mieli, od przysięgi za pieniądze uwalniali. Świętokradzkie to nadużycie zgromił surowo Aleksander IV. Daniel powziął był nadzieję Tatarów skarbami sobie zjednać:..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 15
" ROZDZIAŁ XXVI (Nowogród) W Nowogrodzie panował zawsze Aleksander Newski. Brat jego Andrzej, zięć Daniela halickiego, z krzywdą stryja Świętosława Igo, na suzdalskiej stolicy posadzony, uczuł wkrótce srom niewoli. Rządził nie odwołując się do liana. Okazali się wnet z..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 16
" sadnika Ananiego, odmówili Nowogrodzianie i do wojny się gotowali. Wtedy oświadczył, iż zmianą zadowolony będzie. Anani zrzekł się dostojeństwa. Aleksander po nowem swobód rzeczypospolitej zaprzysiężeniu za księcia przyjęty, wyprawił się na Finlandyą szwedzką, którą..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 17
" Odesłano baskaków z darami, oświadczając iż Nowogród pokoju z hanem pragnie, lecz wolność swą zachowa. Haraczu stanowczo odmówiono. Wtedy Aleksander syna swego Bazylego w Pskowie schwytać kazał i pod strażą na Suzdal wywieźć, bojarów, którym wpływ na syna przypisywał, jednych..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 18
" ROZDZIAŁ XXVII (Halicz) Przez Tatarów wiedzeni, zabiegali Rusini kijowscy na łupieżenie Litwy. (Nie panował Daniel w Kijowie pomimo uznania praw jego mianem króla południowej Rusi i przez Stolicę Apostolską, i przez chrześciańskie książęta; ponieważ Tatarowie, którzy..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 19
" wał Daniel wydrzeć im ziemie niektóre. Syn jego Lew wygnał ich z Pokucia, baskaka wziął w niewolę. Kuremsza podszczuwany przez Izasława, wnuka Igora siewierskiego, by szedł na Halicz (w którym bodaj czy nie myślał z pomocą tatarską zapanować), odpowiadał: "Daniel jest straszny"...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 20
" (Litwa) Wojsiełk, królewicz litewski i namaszczony następna Mindowy, w pozyskanem księztwie Nowogródka panował srogo. Dzikość wrodzona łamała się w duszy jego z łaską na chrzcie Śtym otrzymaną. Prawy sercem, sprawiedliwość do okrucieństwa posuwał. Gwałtownością popędu,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 21
" ROZDZIAŁ XXVIII (Halicz) 1260. Ugięła się była Ruś pod przemocą tatarska, lecz z żyjącą zawsze żądzą powstania. Wszystko dla niej u Tatarów obcem było, wstrętnem i rażącem. Nigdy nie przypuściła na chwilę, by. nieznośne ich jarzmo nie było strasznem, lecz przemijającem..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 22
" łów, Stożek, niezdobyty nigdy Krzemieniec, Łuck, tylko co przez Daniela założony Lwów. Na palące się wieże Włodzimierza z zadowoleniem patrzał Borundaj, posłuszeństwo książąt wychwalał, i na dowód zadowolenia bawił dni kilka w dworcu Bazylego. Lecz nie na tem ograniczyło..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 23
" jonego i liczną załogą wzmocnionego zamku, po kilku dniach odstąpili Tatarowie i poszli dalej ku Wiśle. Nie tak się biednym książętom poszczęściło w Sandomierzu. (Sandomierz) Waleczny i pobożny Piotr Krępa, wojewoda sandomierski z bratem Zbigniewom zawarł się w zamku i tak..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 24
" nasze spowiedzią, posilajmy się na drogę najsłodszym pokarmem ciała i krwi pańskiej, i mężnie gardła nasze pogańskim szablom nadstawiajmy ". I tak uczynili. Uspokojeni spowiedzią, zagrzani komunią świętą, śpiewali salve Regina kiedy Tatarowie wpadli i na szablach ich..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 25
" świętszej Panny Maryi, ad martyres (Panteon). Potwierdził je. Bonifacy VIII. Lud zowie to wielkim odpustem i schodzi się tam tłumnie dnia 2 czerwca. Niesie podanie, iż Śty Pius V kazał przywieźć sobie kosz ziemi z owego cmentarza N. Panny. Gdy mu ją Polacy przedstawili, a..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 26
" Zakosztował on już grabieży, i wprawne do niej przewodnictwo Tatarów wielce nauczył się cenić; nieco dawniej nawet nie wstydził się nieść Beli węgierskiemu tajemnych od liana do współki zaprosin, aby połączywszy się z nim najprzód jakiem w rodzinie małżeństwem, dał mu..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 27
" ROZDZIAŁ XXIX (Litwa) Rozszerzała się powoli staraniem Mindowy wiara chrześciańska na Litwie. Niepowściągniona chciwości krzyżackiego Zakonu wstrzymała krzewiące się dobro. Namowami, prośbami, wyłudzili niemieccy rycerze u Mindowy zapis całego królestwa na rzecz Zakonu, w..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 28
" panowie radni myślą odpowiadali: odstępstwa. Słowa tego jednak nic wyrzekli. Trojnat w imieniu panów błagał tylko o pomstę tylu krzywd od Zakonu poniesionych. Pomagały złym poszeptom bezprawia krzyżackie i uszczypliwe ich pomowy samej osoby króla. Gdy się królowa Marta o zamiarze..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 29
" wojsko. Mistrz Burhard poległ. Z czternastu krzyżackich rycerzy jeńców, Żmudzini ośmiu na ofiarę swym Bogom żywcem spalili, innych wymordowali. Krzyżacy twierdzy Sintelis dobyli i w pień wycięli niewiasty nawet i dzieci starsze nad lat jedenaście. Mindowe wszedł do Prus, dotarł do..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 30
" jego rodzinie. Szlachta mazowiecka spotkała się z najeźdcami u wsi Długosiedla, jeńców odbita, od liczby jednak przemożona. Wdowa po Ziemowicie Gertruda udała się z prośbą o pomoc do Bolesława Pobożnego, kaliskiego. Bolesław zmiłował się nad ubogim ludem, który nie miał ktoby..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 31
" ROZDZIAŁ XXX (Litwa) Wojował Mindowe Krzyżaków, z Kościołem nie zrywał. Powodzeniem wojny Trojnat rósł w nadziejach. Bronił lud litewski ziemi, na której żył od wieków; on mniemał, iż bogów swych starych bronił. Okrutny był i łupów chciwy jak ongi naddziady; on mniemał,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 32
" chyba podbojem. Trojnat nie widział, nic słyszał jeno marzenie swoje. Perunową Litwę od Dźwiny do Odry, i wszystkie jej ludy na śmierć chrześcianom krwią ofiar przez Krowo skrapiane, pod Perunowemi znakami powstające... A kto je powiedzie? Kto serce ma ze stali niezmienne, i ramię ze..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 33
" wyznania. Poświacie wierze, co mniemał być doczesnem dobrem nie miał siły, lecz wykorzenić jej u ludu nie chciał. Słabości ducha swego na prawdzie nie mścił. Ołtarzy nie burzył, krwi chrześciańskiej prześladowaniem nie przelał. Rodziny nawet własnej do odstępstwa nie zmuszał...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 34
" wrócił i wojsko rozpuścił. Królowa, Marta Wszechmocnemu Bogu dzięki radości złożyła. Wstydził się łatwowierności Mindowe, do wiary Chrystusowej wrócił bez ociągania, z Wernerem, mistrzem krzyżackim zawarł przymierze, i szczerości słowa swego dowiódł zaraz, ostrzegając go..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 35
" ROZDZIAŁ XXXI (Halicz, Kraków) Zgraje Litwinów zabiegały na łupieztwo ku Wiśle. Gdy szły mimo Drohiczyna, bojarowie Swarna przyłączyli się do nich i rabowali około Skarżyszowa i Wizlży. "Bolesław bardzo był naówczas chory. Gdy ozdrowiał, posłał do Swarna mówiąc: " Mnie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 36
" Lachowie się cofnęli. Posłał za niemi Swarna i syna mówiąc: " Pójdą rozdzieliwszy się, — bijcie się z nimi... " Ale złamali Lachowie pułk Swarna i ubili wielu i bojarów i prostych żołnierzy, i dwóch tysiącznika synów Wawrzyńca i Andrzeja, którzy nie mało okazali męztwa, a..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 37
" stwa wychodzącą. Zostawiała młodzieniaszków swoich Ruklisa i Repikasa, których od złego zawsze starannie strzegła. Smutny po zgonie jej Mindowe, kazał żonie Dowmunta powiedzieć: "Przyjdź opłakać siostrę ". Gdy przybyła, oznajmił jej ostatnie życzenie umierającej Marty by..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 38
" nym. Nadzieja przywrócenia bałwochwalstwa na Litwie, nie była jednak stronnikom jego dostatecznym działania bodźcem. Musiał wspólników kupić sobie obietnicą rozdzielenia między nich skarbów królewskich. Król Mindowe znajdował się w pobliżu na północnej granicy państwa, i w..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 39
" przemyśliwać zaczai, wyszukał Wojsiełka i tajemnie się z nim znosił. (Halicz) Na pogańskie tropy wracała Litwa. Iż Trojnat napadami zasłynąć marzy, odgadnąć było snadno. Do przewidzianych wypadków gotował się i Daniel halicki, by w krwawej uczcie części swej nie ominął...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 40
" kroków się nie ośmielił. Wyprawił posłów do Połocka z zaproszeniem: "Zjedź, rozdzielim ziemie". Przybył Totwiłł otoczony połockimi bojarami, i liczną młodzieżą. Dnie gościny upłynęły spokojnie i już się miał Totwiłł ku powrotowi, gdy pod pozorem wyjawienia przez Prokopa..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 41
" ROZDZIAŁ XXXII. (Kraków) Spokojny z tej strony, Trojnat zogony rozpuścił w Pomezanią i w Mazowsze; Jatwież rzuciła się na Lubelską i Sandomierską ziemię. " Na poskromienie barbarzyńskiej nawały nakazał Bolesław we wszystkich państwach swoich pospolite ruszenie. Potrzebowała..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 42
" szych pułkach bitwę wzburzającego, przez śmierć zabitą tracą, przecie jednak nie ustępują (1) ". " Że ten obyczaj mieli, iż nigdy nic uciekali z bitwy, bo się pieszo bijali, tedy się przecie bili, póki mógł który na nogach stać (2) ". " W pozostałym orszaku mężnie się..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 43
" zajmował dotąd, i przeniósł się cały w głąb Litwy, zkąd dawne napady ponawiał pod własnem Jadźwingów imieniem, dopóki go z czasem, przez zlanie się z Litwinami nie stracił, co się dopiero w XVtym wieku stało. Umarto więc po zwycięztwie Bolesława imię Jadźwingów, lecz..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 44
" Doświadczyła Litwa owego pogańskiego raju, tak długo przez Trojnata i stronników jego marzonego, w tak świetnych barwach w przyszłości wskazywanego, tak wielka, okupionego zbrodnią. Trojnat lał krew na rusztowaniach, lał ją w napadach. O połączeniu z Litwą Prusy nie myślały...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 45
" ROZDZIAŁ XXXIII (Halicz) Umarł Daniel Odstępca, pochowany w Chełmie. Zostawił najmłodszego ulubionego syna swego Swarna księciem Halicza, Chełmn i Drohiczyna. Lew najstarszy, w udziale miał Przemyśl, Mścisław: Łuck i Dubno. Roman już nie żył, Bazyli, brat Daniela, panował..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 46
" Niedługo czekał Lew na zazdroszczoną dzielnicę. Umarł Swarno powracając z pruskiej wyprawy, pogrzebiony w Chełmie obok ojca. Na księztwo Halickie nastąpił Lew Iszy. (Litwa) W Kernowie, po śmierci Swarna panowie litewscy ogłosili wielkim księciem Wojsiełka i wyprawili poselstwo na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 47
" cach nic znajdowali i wymordowani by przez Pskowian byli, gdyby ich Jarosław Jarosławicz, następca po Aleksandrze Newskim, wielki książę suzdalski i przyjęty Nowogrodu książe, opieką swoją, nie osłonił. Bitny Dowmunt, wnuk Swyntoroha, księcia Litwy Zawilejskiej osiadł w Pskowie,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 48
" zachowywać mają te lub owe ludy. Niegdyś wschodni nadało. Morawom, a rozszerzenia go w Czechach i Polsce nic dopuściła. Wschodniego też całej Rusi i Moskwie przez wieki dozwalała, i oto dopiero utworzone królestwo południowej Rusi w nim utwierdziła, litewskie zaś postanowiła w..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 49
" ROZDZIAŁ XXXIV (Halicz, Sandomierz, Kraków) Lew Iszy halicki wrogie knuł zamiary. Po śmierci Swarna, siebie za dziedzica korony litewskiej, Wojsiełka miał za przywłaszczyciela. Nieprzyjaźni swej nie taił, i upatrywał sposobnej na Litwę pory. Od pierwszej młodości do krwi..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 50
" gundą żoną pieczołując się, staranie, obronę i szczęście wojska swego Bogu poruczał. Piotr na grunty Rusaków wszedłszy, mądrze wszystko poczyna. W ciągnieniu sprawą szykowną ostrożnie idzie, na szpiegi wszędzie rozsyła, taborom miejsca stosowne wynajduje, straż po wszystkich..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 51
" mieszaniu ręczną bronią wojują.. Natychmiast przemakać zaczęli. Pierzcha wtył nieprzyjacioł, popierają. Polacy. Usiłował wojnę wskrzesić książe ich Lew, ale gdy nic nic sprawił, uciekać i sani musiał. Tu dopiero wszystko się wojsko rozwinie, a wzajemnem trącaniem, na szyję..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 52
" ręczenie Bazylego. Zebrali. się książęta we Włodzimierzu. Wojsiełk przepisy zakonne ściśle chował, mnisze odzienie nosił. Gdy mu nawet wypadło szaty książęce lub zbroję przywdziać, zarzucał na nie gruby swój czarny płaszcz mniszy. Stanął więc gospodą w klasztorze Śtego..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 53
" pił syn jego Jan Włodzimierz, słynny z urody i darów przyrodzonych. Wysoki byt wzrostem, bark szerokiej, pięknej twarzy, pomimo dolnej wargi nieco grubej. Piękne miał ręce i nogi, włosy jasne kędzierzawo, głos męzki. Mówił jasno o rzeczach piśmiennych. W księgach biegły, uczonym..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 54
" mnowe nad ujściem Wilenki do Wilii, gdzie później założonem zostało miasto Wilno. Tam, wsród gaju bogom poświęconego, rozniecił ogień nieustający. Sprawiali urzędy swoje: arcykapłan, kapłani, wajdeloci i wajdelotki. Palono po całej Litwie bożyszczom ofiary, wróciła dawna..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 55
" ROZDZIAŁ XXXV (Kujawy) Ziemomysł między Krzyżakami wychowany, skoro dzielnicę swoję Inowrocławską po śmierci ojca Kazimierza (1268) posiadł, pogardził swoimi i we wszystkiem się radą Zakonu powodował. Ulękła się szlachta łęczycka i kujawska by niepodległość kraju na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 56
" jątki i powagę nadaniami i przywilejami książąt, pomocy jej w czasie, wojen domowych potrzebujących. Wojewodowie i kasztelani, w pierwiastkach do prowadzenia szlachty, ordinis equestris, w pole na wojnę i do strzeżenia zamków książęcych należący, a namiestniczą juryzdykcyą..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 57
" Żyli jeszcze dwaj bracia jogo Sambor i Racibor, zwierzchnictwo jego nad dzielnicami swemi uznający. Pomnąc przy śmierci jakiego krwi niewinnej rozlewu, przez podniecanie pogan na Krzyżaków był przyczyną rozkazał synom by z polskiemi książęty i z Zakonem ścisłą przyjaźń chowali..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 58
" "uczynili Krzyżacy z Kazimierzem, księciem kujawskim, umowę względem zaspokojenia dalszych kłótni, bitew i zaborów wzajemnych. Wyznaczony od stron wad polubowny, na którym pod prezydencyą Henryka, biskupa chełmińskiego, obrani ze strony polskiej: Sambor, książe Pomeranii brat..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 59
" zawsze książęta polscy prawo najwyższe sądzenia w ziemi Dobrzyńskiej, a zatem i zwierzchność... Kazimierz, książe kujawski, umierając 1268 r. zostawił w podziale między pozostałych synów ziemię Dobrzyńską.. " Leszek Czarny wziął Sieradź, Ziemomysł, Inowrocław. Z drugiej..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 60
" ROZDZIAŁ XXXVI (Litwa) Zgasło chrześciańskie pokolenie Mindowy. Wracała Litwa, w większości ludów swych jeszcze bałwochwalcza, do stanu pogańskiego państwa. Klemens IVty pisze do Otokara czeskiego: " Dowiadujemy się iż Rusini odszczepieńcy, Litwini, i inne w ich sąsiedztwie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 61
" bezpiecza a nawet do ich podbicia pomocy użyczy. Zakon wzajemnie służyć będzie królowi do zawładania Galindyą, (częścią Litwy nowo przez Jadżwingów osiadłą), Jatwiazką ziemią, Litwą i wszelkiemi innemi krajami niewiernych. Papież umowę potwierdził i dat Otokarowi władzę,..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 62
" Litwie, wnuk jego rodzony Dowmunt, syn Germunda, lwięciem pskowskim obrany, cala, siłą chrześciaństwa bronił i własnych Litwinów pogan gromił. Nie łatwo się przy wyborze swym utrzymali Pskowianie. Umarł 1264 roku Aleksander Newski, książę Nowogrodu, później wielki książę..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 63
" a bez posadnika ich nie rozdawać, a, komu je rozd brat twój Aleksander i Dymitr z Nowogrodziany, tobie bez ich winy nie tknąć. W Torżku i Wołoku cywun (sędzia), ni swojej części będzie swój. W Bieżycach tobie książę, ni twojej księżnie, ni twoim bojarom sioł nie trzymać, ni..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 64
" łodzi, od wozu i od kroby lnu lub chmielu. Dworzanom twoim po siołach i od kupców przewozów nie. brać, krom wojskowym gońcom. Tak książe panie, poszło od dziadów i od ojców, i od twoich i od naszych, i od ojca twego Jarosława. " Panował więc Jarosław w Nowogrodzie, gdy Pskowianie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 65
" książąt szli niszcząc przez Estonię. Odkryli schronionych w pieczarze wielu bezbronnych i wymordowali. Zdobycz po nich Dymitrowi peryasławskiemu dali. Gdy się do Rakoboru. zbliżyli, rozwinęły się niespodzianie przed nimi żelazne Zakonu pułki, przez samego mistrza Otto von Radenstein..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 66
" zginął był tysiącznik w bitwie pod Rakoborem, na miejsce jego mianowano dostojnika z książęcego dworu, Racibora Klukowicza. Jarosław do nowych wypraw na Karcie, to na Rygę pobudzał. W radzie książęcej zasiadł baskak tatarski z Suzdala przybyły (Nowogród baskaków nie miał) i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 67
" skini, synem Rościsława, a ulubieniec jego Racibor Klukowicz na hordzie szeptał hanowi: Nowogrodzianie nieprzyjaciołmi są twymi. Wygnali Jarosława z niesława, zrabowali domy naszę i chcieli nas pozabijać za to jedynie żeśmy od nich dla ciebie brali podatki. Wyprawi! już han wojsko na..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 68
" skarży. Wypuść kupców i postów naszych, których zostawiłeś w Kostromie i innych miastach Niżowskich, z ich majątkiem. Uwolń też jeńców wojennych, i wszystkich dłużników nowogrodzkich zatrzymanych w Torżku przez księciu Jerzego Andrzejowicza, także twoich własnych, księżnej..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 69
" rych głową było szóste, właściwe wielkie Księztwo Kijowskie od Dniepru do Karpat, przez lechickie wyłącznie ludy zamieszkałe. Z tamtych każcie składało się z ludu lechickiego, przy którym było panowanie, gdzie była stolica państwa, i od którego księztwo imię swe brało, i z..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 70
" szły przez ciąg przymuszonego przez lat dwieście połączenia. Ztąd wynikło iż były dla lechickich ludów źródłem bogactw, lecz potęgi ich rzeczywistej nie zwiększały. Zostały im wrogie jak przed podbiciem. Wstrzymane były napady, lecz niebezpieczeństwo trwało i groźnem się..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 71
" Newskiego, ubiegał się mieczem. " A w Nowogrodzie chleb był drogi, kupcom po Niżowskiej ziemi. towar odbierano ", przytem bojaźń baskaka tatarskiego z Bazylim trzymającego — lud zburzył się na stronników Dymitra i przyjął Bazylego Igo. (Kraków) Jeszcze 1266 roku usnął był w..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 72
" skiemu posłali. Drugi r. 1270 w Sieradzu, gdzie dawniejsze książąt biskupom kujawskim nadania, przez zgromadzonych biskupów potwierdzone zostały. Czynnym był na tych synodach Paweł, biskup krakowski. " Ale niedługo potrwał gwałt burzliwym namiętnościom zadany. Łowami całkiem..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 73
" bnych kobiet, w Kielcu i po innych zanikach biskupich, w kolebce za nim jadąc, na hucznych biesiadach rej wodziła. Wtedy też może przybywali na dwór jego przedniejsi z Litwinów i Jadźwingów, z którymi bratał się przy kielichu i towarzystwie zbrodniczem. Ale razu jednego inni goście..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 74
" Rościsława, " syna Śgo Michała w. księcia kijowskiego i Anny, królowej węgierskiej. Krom wyboru, Leszek z prawa krwi dziedzicem byt ziemie Bolesława. " Czyli biskup krakowski był przeciwnym wyniesieniu Leszka, czy też Leszek i sam Bolesław podzielali tylko powszechne oburzenie przeciw..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 75
" gad, i żadnej odtąd nie omieszkał sposobności szkodzenia Bolesławowi. Nic brakło niechętnych. Bolesław w podeszłym już wieku łowami ustawicznie się bawił. Gdzie na zwierza zjechał, szlachta koni i podwód dostarczać musiała. Co gorsza, sadów zaniedbał, ubogi lud z tej przyczyny..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 76
" przy ojcu swym Beli IV węgierskim, który gdy umierał, wiele klejnotów i kosztownych sprzętów zabrała i zaszła cło zięcia Otokara czeskiego, a pograniczni ponowię zamków mu kilka węgierskich poddali. Stefan IV, brat Anny i Stój Kunegundy, następca Beli IV, zjechał do Krakowa. Z..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 77
" tokradztwy i morderstwy. Upominał się o te krzywdy Tomasz, biskup wrocławski, u Bolesława. Pisał o nie do Janusza, arcybiskupa gnieźnieńskiego : " Bolesław, pan i książę krakowski, za nic nie mając bojaźń Boga i za niecną idąc radą, z nieliczonemi tysiącami Rusinów, Kumanów i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 78
" ROZDZIAŁ XXXVII. (Pomorze) Warowało się, jak mówiliśmy, Mazowsze od chciwości Krzyżaków, polubownemi ugodami. Miało i Pomorze zaprzysiężone z nimi układy. Od miecza ich bezpieczne, wpływom odjąć się nie niosło. Za ich namową Racibor, stryj Mszczuga i Warcisława, nie tylko..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 79
" szczenią brata i przystąpienia do działu. Warcisław otrzymał Gdańsk z zamkiem, Wyszogród, Tczew, Gniew, Świece i inne zamki, lecz niezadowolony i po całe ojcowskie księztwo sięgający, wezwał Konrada magdeburgskiego, brata margrabiego Ottona, znaczną kwotę pieniędzy u niego..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 80
" pieni tarczami, pod zakryciem drewnianych budowli posuwanych na walcach, zbliżali się do murów z których ciskano kamienie, ukrop lano i wrzącą smolę. Strzelaniem z kusz i luków razili Branderburgczyków, wycinali bramy, taranami osłabiali ściany, po drabinach wdzierali się na mury i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 81
" w przechodzie do kraju swego obrażoną przez na szych nie była. Odzyskawszy własność swoję, Bolesław kaliski dalej nie wojował. Przez lat sześć pokój panował na Wielkopolsce. ( Kraków 1273. Zjechali się w Opawie Bolesław krakowski z Otokarem czeskim i rozejm na lat dwadzieścia..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 82
" a Bolesław karał Władysława Łokietka wojowaniem księztwa jego. Uciszyło się jednak między nimi za staraniem dobroczynny pokój zawsze w koło siebie czyniącego Bolesława Pobożnego, księcia kaliskiego. Około tych lat kładą, kronikarze chwilowe wstrzymanie się biskupa Pawła z..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 83
" to zdarzenie jako allegoryą podają, którą lud niecnoty biskupa swego wyrażał. Lecz je kronikarze jako rzeczywistość przytaczają, wielu świadków mającą. Objawienie się zmysłowe potęg piekielnych nie było nigdy i nie jest rzeczą, niepodobną. Stało się rzadką w..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 84
" ROZDZIAŁ XXXVIII (Sprawy kościelne) Sobór powszechny w Lugdunie odbył się pod przewodnictwem Grzegorza Xgo. (1274) Poddaje się wschód cały Stolicy Apostolskiej. Na Rusi, gdzie pomimo odstępstwa Daniela, metropolita Cyrylli II wiernym był pozostał, książęta odszczepieńcy i..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 85
" swoje zwrócił szczególnie na Ruś północną i odległą owczarnię swą, moskiewską. Błogi wpływ rozpościerała w Haliczu Sta Konstancja, siostra Śtej Kunegundy i Śtej Jolanty, żona Lwa Igo, cicha pokutnica za krew chrześciańską, którą z jego rozkazu lała Ruś wraz z Tatarami...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 86
" sami tylko synowie popów jak się to później wprowadziło, kiedy schyzma kastę z duchowieństwa swego utworzyła), lichwiarze, zabójcę nawet mimowolni, i ci którzy czytać ni pisać nie umieją. Świętokupstwo surowo wzbronione, równie też chrzest przez kropienie; wszyscy udział..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 87
" zany i w morze być wrzuconym, niżby jednego z maluczkich zgorszył. Jeśli dusza jedna droższą jest od całego świata, kto wiele dusz gorszy, czyliż nie będzie do ognia nieugaszonego wrzuconym? Gdy grzeszy prosty i nieuczony człowiek, za własną tylko duszę Bogu odpowie, gdy zaś..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 88
" wnych synów waszych, niezbyt pobłażliwie, by popuściwszy cugli nie rzucili się w złe, niezbyt srogo by dla twardego obejścia, w rozpacz nie wpadli. Wszystkich żałujących przyjmujcie łaskawie i rozgrzeszajcie, żadnej nie wymagając nagrody. Sądźcie roztropnie, jeśli czasem komu..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 89
" reszty, w pochód hordy nieporwanych Berendanów, Czarnych Kłobuków, Torków i innych turańskich nielicznych pokoleń, przez więcej półtora wieku ruskim książętom bojowników dostarczających, koczołowały na ostrowach i ługach Dnieprowych. Nie zajmowały one całej tej ogromnej..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 90
" ROZDZIAŁ XXXIX (Litwa) Umarł był w Litwie wielki książe Swyntoroh roku 1270. Spalono ciało jego obyczajem pogańskim na zgliszczu w Romnowe. Nastąpił po nim syn jego sześcdziesięcio-letni Germund. Ten poparł Żmudzinów przeciw Zakonowi, który znaczne, klęski poniósł, i wezwany..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 91
" skup dorpacki. Biskup lealski raniony. Zagrożony atoli przez Lwa halickiego, zawarł Germund z Zakonem przymierze na czas nieograniczony. (Litwa, Halicz) Lew pałał zemstą. Dwa lata pracował nim u Talatarów napad na Litwę wybłagał. Długie usiłowania niepomierny owoc przyniosły...."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 92
" łach i dworach, uprowadzając konie i bydło. Opuszczony Lew halicki od Nowogródka odstąpił, zdobył na Litwinach dwa miasta i pokój zawrzeć musiał. (Ziemogła Litwa) Tymczasem Krzyżacy niechcąc przypuszczać, iżby Ziemgoła za część Litwy uważaną być miała, kiedy się Litwini..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 93
" Haliczanom towarzyszenia mu. na Litwę. Obiegli Tatarzy Nowogródek, Rusini Grodno, wiele stracili ludzi, i pokój znowu zawarli. Ledwie odeszli, puścił Giligin na Lubelskie wodza Serpucia z Litwinami i Jadźwingami, którzy z dawnej swej na Podlasiu przez Krakowiany podbitej siedziby tak..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 94
" ich napadów spowodowała sprowadzenie żelaznej i coraz odnawiającej się milicyi krzyżackiego Zakonu. Niemniej jest prawdą iż zła wiara, chciwość i okrucieństwo z drogi swej świętej zboczonego Zakonu, wstrzymywały od nawrócenia ludzi dobrej woli. Byłożby lepiey gdyby..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 95
" ROZDZIAŁ XL (Szląsk) Na Szląsku zawsze jedne i te same dzieje. Nikczemne po dawnemu zatargi domowe. Mądry zarząd Władysława biskupa salzburskiego podczas małoletności synowca jego Henryka IVgo przysposobił mu znaczne summy. Użył ich Henryk na wykupienie Krosna i dwóch innych..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 96
" Henryka dźwignął dożywotniem prawem miasto Kłocko, które po śmierci jego cło Henryka wrócić miało. Otokar zajęty wojną z cesarzem Rudolfem zbrojnej pomocy niedał. Pośredniczył tylko do pokoju, który z krzywdą stanął ukrzywdzonego. Henryk kilka miast w wieczne posiadanie..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 97
" jawski) mówił: "Rozpraw się z nim". Włodzimierz wojował po tej stronie Wisły... Konrad przysłał do niego i pogodzili się. " (Wielkopolska) 1279. Umiera Bolesław Pobożny książę kaliski. Winni mu są Żydzi wolności swoje, które później wnuk jego Kazimierz pomnożył. Zostawił..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 98
" Prześcieradło którem trumna Bolesława przykrytą była, na dwoje rozdarłszy, na głowę, sobie włożyły i do kościoła wróciły, gdyż w prawdziwej swej miłości, której przez długie pożycie tyle mu dowodów dała, rychlejsze do nieba przyjęcie, wybłagać duszy męża usiłowała..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 99
" której nawyki zapanował, by je w życic wprowadził. Na Małopolsce duch widocznie się wzmaga, i górę nad ciałem bierze. Przez wiek cały żadna zbrodnia domu książęcego nie plami. Owszem, świeci on przykładem na kraj cały. Sprężystością umysłu i znakomitszą do rządzenia..."

Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny : odłamek z dziejów Lechii cz. 3 - strona 100
" wność w obec wyroków Kościoła panujących i podwładnych, i powszechne zrozumienie iż nie wartość osobista, lecz święcenie czyni kapłanów naczyniem nietykalnem, przez które zlewają się od Chrystusa łaski nadprzyrodzone na zbawienie wiernych. Pod czujnem okiem Stolicy Apostolskiej..."